بیزینس پلن چیه و چیجوری میشه اون رو طراحی کرد؟ "

 

اگه واسه شروع کسب وکارتان با کسی مشورت کنین ممکنه به شما پیشنهاد کنه: «اول بیزینس پلن کارت رو طراحی کن.» اما بیزینس پلن چیه؟ بیزینس پلن که اونو به «طرح کسب وکار» ترجمه می کنن به خاطر کمک به شما واسه رسیدن به اهداف کسب وکارتان طراحی می شه. وقتی طرح کسب وکار رو به شکل شفاف و قانع کننده تنظیم کنین، در هر مرحله از کار تمرکزتان رو واسه رسیدن به اهداف فردی و پولی هدایت می کنن. یک بیزینس پلن خوب می تونه افراد و سازمانایی مثل بانکا رو به سرمایه گذاری در کسب وکار شما تشویق کنه. در این نوشته طی سه بخش کلی به این سؤال جواب میدیم که بیزینس پلن چیه و چیجوری میشه اونو به درستی طراحی کرد.

 

بخش اول: انجام کارهای لازم

۱. بررسی بازارهای پنهون واسه کسب وکار شما

بررسی کنین که کدوم بخش از بازار (محلی و/یا جهانی) به دنبال استفاده از محصول یا خدمت شمان. واسه پیدا کردن جواب این سؤال حدس و فکر کافی نیس و باید تحقیقاتی درست و هوشمندانه بکنین. باید اطلاعات موجودِ به دست اومده از مشاهدات و تحقیقات بقیه رو بررسی کنین و اونو در کنار اطلاعاتی قرار بدین که حاصل مشاهدات و روشای جست وجو ی خودتون هستن.

در تحقیقات خود موارد زیر رو بررسی کنین:

  • بازار مناسبی واسه این محصول یا خدمت هست؟
  • مشتریان پنهون ی شما در چه محدوده سنی ای قرار دارن؟
  • محصول یا خدمت شما واسه گروه اقتصادی یا قومیِ خاصی جذابه؟
  • فقط افراد متموّل می تونن از پس پرداخت هزینه محصول تون بربیایند؟
  • مشتری ایده آل شما در منطقه یا محلهای خاصی زندگی می کنه؟

۲. مشخص کردن اندازه کسب وکار

چیزی که در این مرحله مهمه اینه که تا حد امکان بازار و محصول تون رو به طور روشن مشخص کنین. مثلا اگه قراره صابون تولید کنین، شاید فکر کنین که هر بدن آلوده ای به محصول شما نیاز داره، اما شما نمی تونین بازار هدف راحت ی خود رو جمعیت ساکن روی زمین در نظر بگیرین. حتی وقتی محصولی تولید می کنین که مثل صابون تا این حد کاربرد جهانی داره، بازم لازمه در قدم اول گروه مشتریانی رو انتخاب کنین که کوچیک تر و هدف گذاری شده تر باشن. مثلا کودکان زیر هشت سال که ممکنه صابون با رایحه ی آدامس بادکنکی رو دوست داشته باشن، یا مثلا صابونی مخصوص مکانیکا. با این کار می تونین روی اطلاعات جمعیت شناختی افراد تحلیلی ویژه داشته باشین.

  • در هر کدوم از جمعیتای مورد نظر چند مکانیک هست که به صابون نیاز داشته باشه؟
  • در ایران چند کودک زیر هشت سال هست؟
  • این تعداد افراد ماهانه یا هرساله چه تعداد صابون مصرف می کنن؟
  • چه تعداد تولید کننده ی صابون همین حالا از بازار صابون سهمی در اختیار دارن؟
  • اندازه کسب وکار رقبای آینده شما چیه؟

۳. نیازای راحت ی شرکت تون رو مشخص کنین

واسه شروع به چه نیاز دارین؟ چه بخواهید شرکتی رو با ۳۰۰ کارمندش بخرین و چه بخواهید با اضافه کردن یک خط تلفن به میز کار منزل تون شرکت خودتون رو تأسیس کنین، باید فهرستی از چیزی که نیاز دارین تهیه کنین. بعضی از موارد فهرست شما ممکنه مواد قابل لمس مثل ۵۰۰ پوشه ی بایگانی و یک قفسه ی بزرگ باشه که اونا رو در اونجا انبار کنین. اما بعضی از موارد قابل لمس نیستن مثل مقدار زمانی که باید واسه طراحی محصول یا انجام تحقیق درباره مشتریان پنهون صرف کنین.

۴. تهیه ی نمونه محصول

اگه خواسته باشین تله موشی بهتر از شکلای مختلف موجود بسازید، شاید با بطری استفاده شده ی آب معدنی و گیرهای کاغذ که خمشان کردین یک نمونه راحت از محصول تون ساخته باشین، اما واسه جلب سرمایه گذاران، به مدلی محکم تر و جذاب تر نیاز دارین. تله موش شما دقیقا چه شکلی داره؟ به چه موادی واسه ساخت اون نیاز دارین؟ به پول نیاز دارین تا با تحقیق و پیشرفت (research and development) واسه اصلاح سازه بطری و گیره ی کاغذ خود، کاری بکنین؟ باید مهندسی رو استخدام کنین که طرح درست محصول رو واسه تولید بکشه؟ باید این ایجاد رو ثبت کنین؟ باید استاندارهای ایمنی ادارات دولتی مربوط رو واسه ساخت تله موش بررسی کنین؟

۵. جایای ممکن واسه راه اندازی کسب وکار آینده تون رو بررسی کنین

اگه می خواید رستوران باز کنین با آژانسای املاک محدوده جای مورد نظر تماس بگیرین و به فضاهای خرده فروشی اون محله سر بزنین. جدولی از گران ترین و ارزون ترین جاها طبق منطقه و متراژ اون تهیه کنین. بعد محاسبه کنین که به چه میزان فضا نیاز دارین و چه مقدار پول می تونین به اجاره اختصاص بدین.

۶. هزینه کار و کاسبی خود رو حدس بزنین

فهرست تموم موارد قابل لمس و غیر از اونو که واسه سر پا نگه داشتن کار و کاسبی تون به اون نیاز دارین فراهم کنین. چه هزینه خرید کامپیوترهای پیشرفته باشه یا راه اندازی یک خط تلفن جدید، کل هزینه حدسیِ تموم موارد فهرست برابر با هزینه کار و کاسبی شما هستش. اگه در حدساتون موردی هست که هزینه ای غیرمنطقی به دنبال داره، به دنبال جایگزینی واسه اون بگردید. اما به یاد داشته باشین که بهتره هر موردی رو که واقعا به اون نیاز دارین همراه با حدسی معقولانه از هزینه اون در فهرست اشاره کنین تا پول کم نیارین یا در برگرداندن وام دچار مشکل نشید. در حدس هزینه ها رو راست و محافظه کارانه عمل کنین اما خوشبین باشین.

  • در اول کار به دنبال بهترینا نباشید. می تونین از تزئینات گرون ی یک شرکتِ باسابقه بیخیال شین و در اول کار به ملزومات راحت بچسبید. چیزی رو بخرین که استطاعت اونو دارین، واسه تون کار می کنه و واقعا به اون نیاز دارین؛ غیرضروریا رو نخرید.

۷. خودتون رو جای سرمایه گذاران احتمالی بذارین

از خودتون بپرسید: «اگه می خواستم x ریال روی یک ایده یا معنی، یا حتی یک محصول، سرمایه گذاری کنم، توقع داشتم چه اطلاعاتی در اختیارم قرار بگیره؟» بعد تا جایی که امکان داره اطلاعات به دردبخور و معتبر رو جمع آوری کنین. طبق محصول یا ایده ای که دارین ممکنه لازم باشه واسه رسیدن به اطلاعات در رابطه تحقیقات گسترده و سختی رو بکنین.

  • اگه فهمیدین که بعضی، یا حتی تمومِ ایده هاتون به وسیله بازار تأمین شده خودتون رو نبازید. از این واقعیت چشم نپوشید، عوضش روی اون کار کنین. هنوز می تونین کار یا محصول بهتری به نسبت رقبا ارائه بدین؟ در موارد خیلی این کار امکان پذیره، شما بازار رو خوب شناخته اید و میدونید که چه جوری می تونین از راهی که رقبا اونو پیش نگرفته ان ارزشی تازه بیافرینید. در موارد دیگر ممکنه نیاز باشه که دامنه ی تمرکزتان رو به نسبت رقبایی که دارین، محدودتر یا گسترده تر کنین.

۸. سرمایه گذاران احتمالی رو مشخص کنین

بانکا و دیگر منابع تأمین پولی به خاطر چشم و ابروی افرادی که ایده های جالب تجاری دارن به اونا وام نمی دن! اونا از دستورالعملای مشخصی واسه حدس و مدیریت خطر استفاده می کنن تا مطمئن شن با سرمایه گذاری در کسب وکار شما سود می کنن. وام دهندگان معمولا واسه وام دادن به شما به سرمایه، ظرفیت، وثیقه، شرایط و صفات اختصاصی یک کسب وکار توجه می کنن. لازمه پیش از جست وجو واسه سرمایه گذار تموم این موارد رو خوب پوشش داده باشین.

بخش دوم: ساختار دادن به کسب وکار

۱. شرکت تون رو تعریف کنین

تا وقتی مطمئن نشده باشین که دلیل وجود شرکت تون چیه طرح کسب وکار کمکی به شما نمی کنه. قراره چه کاری واسه بقیه بکنین؟ خدمتی یا محصولی که فراهم یا تولید می کنین چیه؟ تموم نیازای به خصوصی رو که شرکت شما تأمین می کنن یادداشت کنین. سرمایه گذاران احتمالی نیاز دارن مطمئن بشن که کسب وکار شما در بازار واسه آدمایی که قراره از محصول یا خدمات تون استفاده کنن مفید و قابل عرضه. پس روی نیازای خارج سازمان که شرکت پاسخگوی آنهاست متمرکز شید.

محصول یا خدمت شما چیجوری زندگی مشتریان رو بهبود میده؟ ارزون تر، امن تر یا کاراتره؟ رستوران شما با فراهم کردن طعمای تازه غذاهایی مدهوش کننده به مشتری ارائه می ده؟ تله موشای جدید شما به مردم امکان می ده بی احساس انزجار شدید موشا رو به دام بندازن؟ صابوناتون که رایحه ی آدامس بادکنکی دارن بچه ها رو با موفقیت به پذیرش حموم شبونه تشویق می کنن؟

۲. راه حل برنده رو انتخاب کنین

زمانی که امتیاز رقابتی ای رو که شرکت تون فراهم می کنه پایه ریزی کردین میتونین بهترین راه حل رو واسه رسیدن به هدف تون انتخاب کنین. خدمت یا محصول تون رو چه جوری جدا می کنین؟ گرچه میلیونا نوع کسب وکار وجود دارن چند راه حل کلی هست که می تونه هر تجارتی رو به موفقیت برسونه. اولین قدم واسه انتخاب راه حل موثر اینه که واسه محصول یا خدمتی که ارائه میدید مزیتی رقابتی داشته باشین.

  • امتیاز رقابتی شما می تونه شامل طراحی ویژگیایی خاص باشه که در اجناس حریف وجود ندارن؛ می تونه شامل ویژگیای خدمت رسانی برتر به مشتریان مثل تحویل سریع تر، قیمت کمتر یا فروشندگانی باملاحظه تر باشه.
  • در حالی که خیلی از شرکتا به خودشون اطمینان دارن، شرکت شما می تونه با ساختن تجربه ای بالاتر از حد متوسط انتظاراتِ مشتریان از اون شرکتا پیشی بگیره، و کسی نیس که به فکر باشه اینا راه حلای برنده نیستن. حتی زمانی که محصول یا خدمات شما همین حالا جایگاه خود رو پیدا کردن، ممکنه بخواهید روی ساختن تصویر و برندی از کسب وکارتان کار کنین که به کیفیت استثنایی معروفیت داشته باشه.
این مطلب مشابه را هم بخوانید :   بیع سلف یا سلم در قوانین حقوقی به چه معناست؟ 

۳. شرکت تون رو طراحی کنین

برنامه ای واسه استخدام و منظم نیروی کارتون بریزین. با توجه به اینکه در این مرحله میدونید شرکت شما چه ماهیتی داره شاید می تونین تعداد افراد و مهارتایی که واسه راه اندازی و سرپا نگه داشتن کسب وکارتان نیاز دارین خوب حدس بزنین.

  • به یاد داشته باشین که برنامه ریزیای راحت به موازات گسترش کسب وکارتان بی شک تغییر می کنن. ممکنه واسه سرپرستی کارکنان رو به افزایش تون نیاز به استخدام مدیران بیشتری داشته باشین یا لازم باشه بخش دیگری راه بندازین که پاسخگوی نیازای تازه مشتریانه. پیش بینی رشد و پیشرفت ی شرکت شما باید در طرح کسب وکارتان دید بشه، اما نیاز نیس تمرکز اصلی تون رو به اون اختصاص بدین. فعلا، قراره از جلب کمکای لازم واسه شروع کسب وکارتان اطمینان پیدا کنین و منابع تأمین پولی تون رو نسبت به سودده بودن کسب وکار راضی کنین.

۴. به مسائل عملی راه اندازی یک کسب وکار توجه داشته باشین

به نقش خودتون به عنوان یک مدیر یا رهبر یک کسب وکار فکر کنین. بازم که به استخدام و منظم نیروی انسانی خود فکر می کنین، در همون زمان باید با اشتیاق یا توانایی خودتون به عنوان یک رئیس خوب رو به رو شید. درباره چگونگی مدیریت حقوق کارکنان، مثلا حقوق، دستمزد، بیمه و امتیازات بازنشستگی تصمیم بگیرین، علم خود رو درباره مسائل مربوط به مالیات .

  • سرمایه گذاران مایل ان بدونن می تونین کسب وکارتان رو اداره کنین؟ باید مدیران باتجربه رو در اول امر به کار بگیرین؟ تعدادی از کارکنان سابق شرکتی که خریداری کردین رو نگه می دارین یا قصد دارین با افرادی جدید کار رو شروع کنین؟ و از کجا می خواید این کارکنان پنهون رو استخدام کنین؟
  • تأمین کنندگان پولی می خوان بدونن هر یک از شرکای شما توقع دارن در کنار شما کار بکنن یا تعهدات اونا فقط مالیه. طرح کسب وکار شما باید توضیح وظایف و نقشای لازم مدیریت در سازمان رو بگه. پُستایی مثل ریاست، نائب رئیس، مدیر ارشد پولی و مدیران بخشا باید تعریف بشن و مشخص باشه که هرشخص باید به کی درباره مسئولیتی که بر عهده داره گزارش بده.

۵. برنامه ای واسه بازاریابی طراحی کنین

یکی از کوتاهیای عادی در بین کارآفرینان اینه که توضیح دقیقی از نحوه ی دسترسی به مشتریان و معرفی محصول به اونا فراهم نمی کنن. شما نمی تونین سرمایه گذاران احتمالی، کارکنان و شرکا رو واسه موفقیتِ طرح کسب وکارتان راضی کنین مگه اینکه روشای کارامد و حاصل از تحقیقات رو واسه ایجاد رابطه با مصرف کنندگان به اونا ارائه کنین و این اطمینان رو در اونا به وجود بیارین که وقتی به مصرف کنندگان احتمالی دسترسی پیدا کردین می تونین اونا رو قانع کنین که خدمت یا محصول شما رو بخرن.

  • ببینین چه جوری می خواید به مصرف کنندگان دسترسی پیدا کنین. چه جوری اونا رو قانع می کنین که محصول شما ارزش بیشتر، متناسب تر، مفیدتر و … واسه مصرف کنندگان اجناس شرکتای حریف فراهم می کنه؟ اگه الان رقیبی وجود نداره هدف و احتیاجی رو که به محصول یا خدمت تون هست چه جوری به مصرف کنندگان احتمالیِ اون معرفی می کنین؟
  • از چه و راه حلای ترفیع بازاریابی استفاده می کنین؟ مثلا پیشنهاد ویژه ی «یکی بخرین دوتا ببرین» میدید یا در همون محصولی که مخصوص گروه کودکان تولید کردین کوپنای رایگان می ذارین؟ از کجا می تونین به آمار بالاترین تراکم مربوط به کودکان زیر هشت سال یا هر گروهی که بازار هدف شما رو تشکیل میدن دست پیدا کنین؟

۶. اقدامات فروش منعطفی داشته باشین

عبارت «فروش» شامل تموم مسائل دور و بر ایجاد رابطه با مصرف کنندگان واقعی پس از مرحله ایه که از راه کمپین تبلیغاتی تونسته اید رابطه راحت رو با اونا برقرار کنین. به طور خلاصه، این بخش از طرح کسب وکار شما به این مسئله می پردازه که قراره از چه روشی مصرف کنندگان رو به محصول یا خدمت تون جذب کنین.

  • نگاه اصلی شما اینجا چیه؟ ساختن یک رابطه دراز مدت با مشتریان محدود اما اصلی یا افزایش تعداد مشتریان به تعداد زیادی خریدار کوتاه مدت؟

بخش سوم: نوشتن طرح کسب وکار

۱. تموم اطلاعات مربوط به کسب وکارتان رو منظم کنین

این کار رو با نوشتن عنوان سرفصلا و قرار دادن اطلاعات متناسب با اون تیتر شروع کنین. تقسیم مؤثر راه و روش منحصر به فرد کسب وکار شما به هر یک از این سرفصلا طرح کسب وکارتان رو طوری که واسه سرمایه گذاران مناسبه سازمان می ده:

  • صفحه عنوان و صفحات فهرست مطالب.
  • چکیده ی اجرایی: چشم انداز شرکت رو معلوم می کنین.
  • توضیح کلی شرکت: مروری بر شرکت و خدماتی که به بازار هدف اش ارائه می کنه فراهم میارید.
  • محصول و خدمات: با اشاره جزئیات، محصول یا خدمت خاص خود رو تشریح می کنین.
  • برنامه بازاریابی: توضیح میدید که چیجوری می خواید محصول یا خدمات تون رو به مشتریان عرضه کنین.
  • برنامه اجرایی: معلوم می کنین که برنامه کاری روزانه ی کسب وکار به چه صورته.
  • مدیریت و سازماندهی: ساختار سازمان و فلسفه ای رو که تحت اون عمل می کنن معلوم می کنین.
  • برنامه پولی: الگوی عملکردهای پولی کسب وکار و خواسته هاتون رو از سرمایه گذاران مشخص می کنین.

۲. نوشتن چکیده ی اجرایی رو به انتهای نوشتن موکول کنین

چکیده ی اجرایی در اصل جاذبه ی بزرگیه که واسه سرمایه گذاران یا به واقع هر کسی فراهم می کنین که طرح کسب وکار شما رو می خونه، در چکیده ی اجرایی باید به شکل خلاصه بگید که چه نکته ی قابل توجه ای درباره مدل کسب وکار شما و محصول تون هست. اینجا کمتر به جزئیات اجرایی و بیشتر به چشم انداز کلی شرکت و راهی که به طرف اون میره بدین.

۳. تموم اطلاعات رو جمع آوری و پیش نویسای زیادی تهیه کنین

شما تموم تحقیقات سختی رو که لازم بوده انجام دادین، درباره وجود شرکت تون تصمیم گرفتین، هدف گذاری و برنامه فروش مناسبی واسه محصول یا خدمت تون در نظر گرفتین؛ حالا زمان اون فرا رسیده که طرح کسب وکارتان رو کامل کنین و تموم افکار، تحقیقات و قدمای سختی رو که ورداشته اید در یک توضیح کامل از ساختار و خدمت تون بگید.

  • در اول درگیر نشونه گذاری و دستورزبان نشید. در این مرحله تنها نگرانی ی شما باید این باشه که ایده هاتون رو روی کاغذ بیارین. زمانی که به فرم کلی طرح کسب وکارتان دست پیدا کردین می تونین واسه ویرایش و تصحیح اشکالات وقت صرف کنین. طرح کسب وکارتان رو به فرد دیگری بدین تا اونو با دقت بخونه و به نظرات اونا راجبه متن توجه کنین.

۴. خودتون و کسب وکارتان رو عرضه کنین

طرح کسب وکار با این هدف تنظیم می شه که به شما کمک کنه خودتون رو به بهترین شکل ممکن معرفی کنین. استعدادها، تجربیات و اشتیاق شما که با خود به کسب وکارتان میارید منحصر به فرد هستن و بعضی از قانع کننده ترین دلایل رو واسه سرمایه گذاری روی مفهومی که ارائه دادین فراهم می کنن. به خاطر داشته باشین که سرمایه گذاران بیشتر روی افراد سرمایه گذاری می کنن تا ایدهایی که اونا دارن. حتی اگه کسب وکار آینده شما رقبای زیادی داشته باشه یا سرآمد صنعتی خاص نباشه، لیاقتا و تعهدی که در طرح کسب وکارتان نشون میدید می تونه حمایت بقیه رو نسبت به شما جلب کنه.

  • رزومه ی شما به شکل پیوستی جداگونه به طرح کسب وکارتان ضمیمه می شه، پس نباید در اون تموم مشاغلی که داشته اید رو اشاره کنین یا بنویسین که در دوره لیسانس تاریخ هنر می خوندین. اما از بعضی جنبه های پیش زمینه تون که حتی ممکنه به فعالیت اقتصادی تازه شما بی ربط به نظر برسن غافل نشید. روی تجربه های کار گروهی، فرصتای رهبری و موفقیتایی که در سطوح مختلف به اون نائل اومدید تمرکز کنین.

۵. اطلاعات پولی خود رو ارائه و توضیح بدین

چه جوری می خواید بقیه رو به سرمایه گذاری روی سعی هاتون تشویق کنین؟ جواب اینه: با داشتن اطلاعات شفاف، روشن و واقعی ی پولی که نشون می ده نسبت به گفته هاتون آگاهید و درصدد مخفی کاری نیستین. واسه اینکه سرمایه گذاران و وام دهندگان قانع بشن که وجود کسب وکار شما ارزش دریافت حمایت رو داره صحت ارقام و حدسا حیاتیه. اطلاعات پولی باید رو راست و خیلی روشن باشن.

  • اگه از دستورالعملای بانکا و مؤسسات پولی واسه محاسبه میزان بازده کسب وکارها مطلع هستین می تونین پیش از اینکه بانک این کار رو بکنه با استفاده مثل این الگوها اعتبار حدسایی رو که درباره مسائل پولی شرکت تون داشته اید خودتون .

برگرفته از: wikihow

ایده خود رو به پول تبدیل کنین


۳۶۰۰۰تومن

دیدگاهتان را بنویسید