مریضی سوزاک چیه؛ آشنایی با علائم، روش های تشخیص و درمان اون 

 

مریضیای مقاربتی یا آمیزشی به گروهی از مریضیا گفته می شه که فقط از راه تماس جنسی منتقل می شن. متأسفانه این مریضیا همیشه با علائم و نشونه های واضحی همراه نیستن و در بیشتر اوقات زمانی تشخیص داده می شن که مشکلات جدی لگنی و تناسلی ایجاد کردن. این مریضیا در مراحل راحت خیلی آسون با یک دوره مصرف آنتی بیوتیک درمان می شن اما اگه به موقع تشخیص داده نشن، به سرعت پخش پیدا می کنن و حتی می تونن باعث نازایی شن. همراه ما باشین، در این مطلب می خوایم شما رو با یکی از عادی ترین مریضیای مقاربتی یعنی سوزاک و علائم، روشای تشخیص، درمان و پیشگیری از اون آشنا کنیم.

 

سوزاک چیه؟

سوزاک یک مریضی مقاربتی (STD) است که به وسیله عفونت به دلیل باکتری نایسریا گونوره آ به وجود میاد. این عفونت معمولا نواحی مرطوب و گرم بدن رو آلوده می کنه، ازجمله:

  • مجرای ادرار (لوله ای که ادرار رو از مثانه تخلیه می کنه)؛
  • چشما؛
  • گلو؛
  • واژن؛
  • مقعد؛
  • دستگاه تناسلی زن (لولهای فالوپ، گردن رحم و رحم).

سوزاک از راه رابطه جنسی محافظت نشده ی دهانی، مقعدی یا واژینال از یکی به یکی دیگر منتقل می شه. افرادی که شُرکای جنسی زیاد دارن یا اونایی که از کاندوم استفاده نمی کنن، بیشتر از بقیه احتمال داره به این عفونت گرفتار شن. بهترین روشای محافظت در برابر این عفونت عبارت ان از:

  • نداشتن رابطه جنسی (پرهیز جنسی)؛
  • مونوگامی (تک همسری)؛
  • استفاده ی درست از کاندوم.

رفتارهایی که فرد رو به رابطه جنسی محافظت نشده جهت میدن هم احتمال دچار شدن به این نوع عفونت رو افزایش میدن. این رفتارها عبارت ان از: مصرف الکل و مصرف موادمخدر، به ویژه استفاده از موادمخدر تزریقی.

علائم سوزاک

علائم معمولا در عرض ۲ تا ۱۴ روز پس از قرار گرفتن در خطر این عفونت ظاهر می شن. بااین حال یه سری از آدما گرفتار به سوزاک هیچوقت علائم زیادی رو تجربه نمی کنن. مهمه به یاد داشته باشین فرد آلوده ای که هیچ گونه علائمی نداره – که حامل بی علامت هم نامیده می شه – بازم می تونه عفونت رو به بقیه انتقال بده. درواقع اینجور فردی بیشتر احتمال داره که عفونت رو به بقیه منتقل کنه.

علائم سوزاک در مردها

مردها ممکنه به مدت چندین هفته علائم زیادی نداشته باشن. بعضی از مردها هم ممکنه هیچوقت دچار علائم نشن.

به طور عادی، علائم این عفونت حدود یک هفته پس از انتقال ظاهر می شن. اولین علامت قابل توجه در مردها، بیشتر احساس درد یا سوزش موقع ادرار کردنه. با پیشرفت عفونت، بقیه علائم ممکنه از این قرار باشن:

  • تکرر ادرار یا نیاز فوری به دفع ادرار؛
  • خروج ترشح یا مایع چرک مثل از آلت تناسلی (سفید، زرد، بژ یا مایل به سبز)؛
  • تورم یا قرمزی در سر آلت تناسلی؛
  • تورم یا درد بیضها؛
  • گلودرد همیشگی.

عفونت تا چندین هفته پس از درمان علائم در بدن باقی خواهد موند. در موارد نادر، سوزاک می تونه بازم به بدن آسیب برسونه، به ویژه به مجاری ادرار و بیضها. درد ممکنه به رکتوم (راست روده) هم گسترش یابد.

علائم سوزاک در زنان

خیلی از زنان هیچ گونه علائم واضحی از سوزاک ندارن. علائم سوزاک در زنان معمولا کم بوده یا مثل علائم بقیه عفونتا هستن؛ این مسئله شناسایی اونا رو سخت تر می کنه. عفونتای سوزاک می تونن خیلی مثل عفونتای عادی قارچی یا باکتریایی واژینال باشن.

علائم عبارتند از:

  • ترشح از واژن (آبکی، کِرِمی یا کمی سبز)؛
  • احساس درد یا سوزش موقع ادرار؛
  • نیاز به دفع تکراری ادرار؛
  • پریودهای سنگین تر یا لکه بینی؛
  • گلودرد؛
  • درد به محض شروع مقاربت جنسی؛
  • درد تیز در پایین شکم؛
  • تب.

آزمایشای تشخیص سوزاک

پزشکان می تونن سوزاک رو از چند راه تشخیص دن. اونا می تونن با سواب (گوش پاک کن) نمونه ای از مایع ناحیه علامت دار (آلت تناسلی، واژن، رکتوم یا گلو) رو بردارند و اونو روی یک اسلاید شیشه ای بذارن. اگه دکتر شما به عفونت خون یا مفصل مشکوک باشه، با گرفتن خون یا قرار دادن یک سوزن در داخل مفصل علامت دار واسه برداشتن مایع، یک نمونه گیری انجام میده. اون بعد یک رنگ به نمونه اضافه می کنن و اونو زیر میکروسکوپ بررسی می کنه. اگه سلولا به این رنگ واکنش نشون بدن، شما به احتمال زیاد عفونت سوزاک دارین. این روش تقریبا سریع و آسونه اما مطمئن نیس. این تست ممکنه به وسیله یک کارشناس (متخصص) آزمایشگاه هم انجام شه.

روش دوم شامل گرفتن همون نوع نمونه و قرار دادن اون روی یک ظرف مخصوصه. این ظرف به مدت چند روز در شرایط رشد ایده آل قرار داده میشه. اگه سوزاک وجود داشته باشه، یک گروه از باکتری گونوره آ رشد می کنن.

این مطلب مشابه را هم بخوانید :   بیع سلف یا سلم در قوانین حقوقی به چه معناست؟ 

نتیجه راحت ممکنه در عرض ۲۴ ساعت آماده شه اما ارائه نتیجه پایانی تا سه روز طول می کشه.

مشکلات سوزاک

عفونتای درمان نشده در زنان می تونه اونا رو بیشتر در خطر خطر دچار شدن به مشکلات دراز مدت بذاره. عفونت درمان نشده ی سوزاک در خانوما ممکنه از دستگاه تناسلی زنان بالا رود و رحم، لولهای فالوپ و تخمدانا رو هم درگیر کنه. این وضعیت به مریضی التهابی لگن (PID) معروفه و می تونه باعث درد شدید و طولانی شه و به اندامای تناسلی زن آسیب برسونه. PID می تونه به وسیله بقیه مریضیای مقاربتی هم به وجود بیاد. ممکنه زنان درنتیجه ی اون دچار انسداد (گرفتگی) یا زخم در لولهای فالوپ شن که می تونه از حاملگیای بعدی جلوگیری کنه یا به حاملگی خارج از رحم منجر شه. حاملگی خارج از رحم زمانی اتفاق میفته که تخمک بارورشده در جایی خارج از رحم مستقر می شه. عفونت سوزاک می تونه موقع زایمون به نوزاد تازه متولدشده منتقل شه.

مجرای ادرار در مردها ممکنه زخم شه یا آبسه ی دردناکی در قسمت داخلی آلت تناسلی اونا ایجاد شه. این عفونت می تونه باعث کاهش قدرت باروری یا نازایی مردها شه.

هنگامی که عفونت سوزاک به داخل جریان خون گسترش یابد، مردها و زنان هردو ممکنه به آرتریت، آسیب دریچه ی قلب یا نا آرومی پوشش مغز یا نخاع دچار شن. این شرایط، نادر اما خیلی جدی هستن.

درمان سوزاک

آنتی بیوتیکای مدرن می تونن بیشتر عفونتای سوزاک رو درمان کنن. بیشتر استانا هم در درمانگاهای دولتی، خدمات تشخیصی و درمانی رایگان ارائه میدن.

درمانای خونگی و بی نیاز به نسخه

هیچ درمان خونگی یا داروی بی نیاز به نسخه ای وجود نداره که بتونه عفونت سوزاک رو درمان کنه. اگه احساس می کنین که ممکنه به سوزاک گرفتار شده باشین، باید به دکتر مراجعه کنین تا دکتر بررسیای لازم رو بکنه.

آنتی بیوتیکا

سوزاک معمولا با یک بار تزریق آنتی بیوتیک سفتریاکسون به باسن یا یک تک دُز آزیترومایسین خوراکی درمان می شه. در صورت استفاده از آنتی بیوتیکا، شما باید در عرض چند روز آرامش یابید.

قانون، پزشکان و کارشناسان بهداشتی رو مجبور می کنه که این عفونت رو به مرکز بهداشت شهرستان گزارش دن. مقامات بهداشت عمومی واسه کمک به پیشگیری از گسترش این عفونت، با همسر فرد گرفتار تماس می گیرن، آزمایشای لازم رو روی اون انجام میدن و در صورت ضرورت درمانش می کنن.

ظهور سویهای سوزاک مقاوم به آنتی بیوتیک، یک رقابت روبه رشده. این موارد ممکنه به درمان گسترده تری نیاز داشته باشن که شامل یک دوره هفت روزه مصرف آنتی بیوتیک خوراکی یا درمان دوگانه با دو آنتی بیوتیک مختلف در کل به مدت هفت روزه. آنتی بیوتیکایی که واسه درمان طولانی تجویز می شن، معمولا باید یک یا دوبار در روز مصرف شن. بعضی از این آنتی بیوتیکای عادی عبارت ان از: آزیترومایسین و داکسی سایکلین. دانشمندان در سعی ان واکسنایی واسه پیشگیری از عفونت سوزاک تولید کنن.

پیشگیری از سوزاک

مطمئن ترین راه واسه پیشگیری از سوزاک یا بقیه مریضیای مقاربتی (STD)، پرهیز جنسیه. موقع رابطه جنسی همیشه از کاندوم استفاده کنین. مهمه که با همسرتون روراست باشین، به طور منظم تستای STD انجام بدین و مطمئن شید که اونم این آزمایشا رو انجام می ده.

اگه همسر شما علائمی از عفونت احتمالی داره، اصلا با اون رابطه جنسی برقرار نکنین. از اون بخواهید به دکتر مراجعه کنه تا احتمال ابتلای اون به هرگونه عفونت واگیردار بررسی شه.

احتمال ابتلای شما به سوزاک درصورتی که قبلا به اون یا بقیه مریضیای مقاربتی گرفتار شدین، خیلی بیشتر هستش. درصورت چندهمسری بودن هم خطر ابتلای شما به سوزاک افزایش پیدا می کنه.

اگه به سوزاک گرفتار شدید، باید چیکار کنین

اگه فکر می کنین که ممکنه سوزاک داشته باشین، باید از هرگونه فعالیت جنسی خودداری کنین. باید بی معطلی به دکتر مراجعه کنین.

در طول ویزیت دکتر، خودتون رو واسه موارد زیر آماده کنین:

  • توضیح دادن علائم تون؛
  • صحبت کردن در مورد سابقه جنسی تون؛
  • خواسته از همسرتون واسه انجام هرچه زودتر این آزمایش.

اگه واسه شما آنتی بیوتیک تجویز شده، مهمه که دوره درمان رو کامل کنین تا مطمئن شید عفونت تون درمان می شه. کوتاه کردن دوره درمان تون با آنتی بیوتیک می تونه باعث شه که احتمال مقاوم شدن باکتریا نسبت به آنتی بیوتیک زیاد شه. شما باید یک تا دو هفته بعد دوباره به دکتر مراجعه کنین تا مطمئن شید که عفونت تون به طور کامل برطرف شده.

اگه نتایج آزمایش جدیدتون منفی شد و همسرتون هم به هیچ گونه عفونتی گرفتار نبود، اون وقت می تونین فعالیت جنسی تون رو از سر بگیرین.